စဖနမ်မော့စ်၏ စွမ်းအားမြင့် စွမ်းရည်များ၊ ကာကွယ်ရေးအရ အရေးပါမှုနှင့် ရေရှည်တည်တံ့သော အသုံးချမှု

Sphagnum Moss သုံးစွဲမှုများသော အပင်များထက် ပိုမိုကြီးမားသည့် အရေးပါမှုရှိပါသည်။ ယင်းသည် ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ စိုစွတ်မြေများကို ဖန်တီးခြင်းနှင့် ထိန်းသိမ်းခြင်းတွင် အရေးပါသည့် ဇီဝစနစ် တည်ဆောက်မှုအဖြစ် လုပ်ဆောင်ပါသည်။ စိုစွတ်မြေများတွင် အခြေခံအဖြစ် ပါဝင်သည့် အပင်အမျိုးအစားဖြစ်သည့် စ်ဖာဂနမ် မှုန်များသည် မြေအောင်းမြေ (bog) စနစ်များ၏ ဖန်တီးမှုနှင့် ဖွံ့ဖေါ်မှုကို ပါဝင်ပါသည်။ ထို့အပြင် အခြားသော အပင်များဖြင့် အစားထိုး၍ မရနိုင်သည့် ဇီဝစနစ်ဆိုင်ရာ လုပ်ဆောင်ချက်များကို ဆောင်ရွက်ပါသည်။ ပုံမှန်ရေထဲတွင် ပေါက်ရောက်သည့် အပင်များနှင့် မြေပေါ်တွင် ပေါက်ရောက်သည့် အပင်များနှင့် ကွဲပြားစွာ စ်ဖာဂနမ် မှုန်များသည် အာဟာရအလွန်နည်းပါးသည့်၊ အက်စစ်ဓာတ်ပါသည့် နှင့် ရေမြောင်းမှုများသည့် မြေနေရာများတွင် အလွန်ကောင်းစွာ လေးနက်စွာ လေးနက်စွာ လေးနက်စွာ လေးနက်စွာ လေးနက်စွာ လေးနက်စွာ လေးနက်စွာ လေးနက်စွာ လေးနက်စွာ လေးနက်စွာ လေးနက်စွာ လေးနက်စွာ လေးနက်စွာ လေးနက်စွာ လေးနက်စွာ လေးနက်စွာ လေးနက်စွာ လေးနက်စွာ လေးနက်စွာ လေးနက်စွာ လေးနက်စွာ လေးနက်စွာ လေးနက်စွာ လေးနက်စွာ လေးနက်စွာ လေးနက်စွာ လေးနက်စွာ လေးနက်စွာ လေးနက်စွာ လေးနက်စွာ လေးနက်စွာ လေးနက်စွာ လေးနက်စွာ လေးနက်စွာ လေ......

ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ စွမ်းအားပေးသည့် စနစ်မှုန်းနှင့် ရာသီဥတုထိန်းညှိရေးတွင် စဖနမ်မော့စ် (Sphagnum moss) သည် ထူးခြားသည့် ဗျူဟာမှုဆိုင်ရာတန်ဖိုးရှိပါသည်။ ရေမြောင်းမှုများနှင့် အောက်စီဂျင်မဲ့အခြေအနေများတွင် စဖနမ်မော့စ်၏ အစိုဓာတ်ကုန်သည့်နှုန်းမှာ နှေးကွေးပါသည်။ ထိုကြောင့် စဖနမ်မော့စ်သည် ရှေးနောက် ရှေးနောက် နှစ်ပေါင်းရှစ်ရှစ်သုံးရှစ် သို့မဟုတ် နှစ်ပေါင်းထောင်နှစ်ပေါင်းများကြာအောင် ကာဗွန်ကို ရှည်လျားစွာ သိမ်းဆောင်ထားနိုင်ပါသည်။ စဖနမ်မော့စ်များ စုစည်းမှုများကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသည့် ပီတ်မြေ (peat lands) များသည် ကမ္ဘာ့မြေနုတ်ဧရိယာ၏ အလွန်သေးငယ်သည့်အပိုင်းသာ ဖုံးလွှမ်းထားသော်လည်း ကမ္ဘာ့မြေနုတ်ပေါ်ရှိ ကာဗွန်သိုလှောင်မှု၏ သုံးပုံတစ်ပုံခန်းကို သိမ်းဆောင်ထားပါသည်။ ထိုကြောင့် စဖနမ်မော့စ်များသည် ဂရီန်ဟောက်စ်ဂက်စ်များ ထုတ်လွှတ်မှုကို ထိရောက်စွာ ကာကွယ်ပေးပြီး ဒေသတွင်းရာသီဥတု၏ ပူပွင်းမှုအကျိုးသက်ရောက်မှုကို လျော့ပါးစေပါသည်။ ကာဗွန်ကို ဖမ်းစုခြင်းအပြင် စဖနမ်မော့စ်အသိုက်အဝန်းများသည် ရေဝန်းဆိုင်ရာ စနစ်မှုန်းနှင့် ပတ်ဝန်းကျင်ဆိုင်ရာ ထိန်းညှိမှုတွင် ထူးခြားစွာ ကောင်းမွန်ပါသည်။ စဖနမ်မော့စ်အလွှာများသည် သိပ်သောသုံးပါးနှင့် အပေါက်များပါသည့် အလွှာများဖြစ်ပါသည်။ ထိုအလွှာများသည် မိုးရေများကို ဖမ်းစုနိုင်ပြီး မျက်နှာပုံပေါ်ရှိ ရေစီးကြောင်းများ၏ အမြန်နှုန်းကို လျော့ပါးစေကာ မိုးရေများ များပြားသည့် ရှေးနောက်ကာလများတွင် ရေကြီးမှုဖိအားကို လျော့ပါးစေပါသည်။ ထို့အပြင် စဖနမ်မော့စ်များသည် မြေအောက်ရေအရင်းအမြစ်များကို သိမ်းဆောင်ထားပေးပြီး ခြောက်သွေ့သည့် ရှေးနောက်ကာလများတွင် မြေပြင်ခြောက်သွေ့မှုကို နှေးကွေးစေကာ ဒေသတွင်းရေစီးကြောင်းများ၏ သဘောသမ်မှုကို သိမ်းဆောင်ထားသည့် သဘောသမ်မှုဆိုင်ရာ သိုလှောင်ရုံတစ်ခုအဖြစ် လုပ်ဆောင်ပါသည်။

ထို့အပြင်၊ စဖနမ်မ်မှုန်များသည် ကြီးထွားလာစဉ်တွင် သဘောသမ်ဗောင်းသော အက်ဆစ်ဓာတ်ပါသည့် သဘောသမ်ဗောင်းသော ပစ္စည်းများကို ထုတ်လုပ်ပေးပြီး ၎င်းတို့သည် ရေချိုမြစ်များနှင့် ရေပုံမှန်များတွင် အန္တရာယ်ရှိသော ပိုးမွှားများနှင့် ရေမျှားများ၏ အသက်ရှင်နေခြင်းနှင့် များပွားခြင်းကို ဟန့်တားပေးပါသည်။ ဤသဘောသမ်ဗောင်းသော သန့်စင်မှုအကျိုးသက်ရောက်မှုသည် ရေတွင် အာဟာရဓာတ်များ ပေါများလာခြင်း (Eutrophication) ကို ထိရောက်စွာ ကာကွယ်ပေးပြီး ရေချိုမြစ်များ၏ ကျန်းမာရေးနှင့် တည်ငြိမ်မှုကို ထိန်းသိမ်းပေးပါသည်။ ဤကောင်းစွာထိန်းသိမ်းထားသော စဖနမ်မ်ရေချိုမြစ်စနစ်များသည် မျှော်လင့်ချက်နိုင်ငံတက် ပျောက်ကွယ်နေသော အများအပြားသော မျှော်လင့်ချက်များအတွက် ထူးခြားသော နေရာများဖြစ်လာပါသည်။ ထိုသို့သော မျှော်လင့်ချက်များတွင် ရှားပါးသော မျောက်များ၊ ရေထဲတွင် နေထိုင်သော ပိုးမွှားများနှင့် ရေချိုမြစ်များတွင်သာ တွေ့ရသော သောင်းကျန်းသော အပင်များ ပါဝင်ပါသည်။ ထိုသို့သော စနစ်များသည် ကိုယ်ပိုင်နှင့် ပြည့်စုံသော အစာစုံလင်းများကို ဖွဲ့စည်းပေးပြီး ဒေသတွင်းရှိ ဇီဝမျိုးစေ့များ၏ မျိုးစေ့များကို ကာကွယ်ပေးပြီး ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ ပတ်ဝန်းကျင်စနစ်၏ တည်ငြိမ်မှုကို ထိန်းသိမ်းပေးပါသည်။

သို့သော်လည်း မကြာသေးမီ ဆယ်စုနှစ်များအတွင်းတွင် ထိန်းချုပ်မှုမရှိသော စီးပွားရေးသုံး အသုံးချမှုနှင့် တမင်တကာ ကောက်ယူခြင်းတို့ကြောင့် ဒေသခံ စဖာဂနမ် စိုထိုင်းမြေများတွင် ပြင်းထန်သော ပျက်စီးမှုများ ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သည်။ မြက်ခင်းများ၏ ဧရိယာကြီးများဟာ ပျက်စီးသွားပြီး ပဲခူးပင်များ ထိတွေ့မှု၊ ကာဗွန်ထုတ်လွှတ်မှု၊ စိမ့်မြေကျုံ့ခြင်းနှင့် တောရိုင်းတိရိစ္ဆာန်နေထိုင်ရာ ပျက်စီးမှုသို့ ဦးတည်စေပါတယ်။ ဒီပတ်ဝန်းကျင်ဆိုင်ရာ အကျပ်အတည်းကို ပြောင်းပြန်လှန်ဖို့ ခေတ်သစ် ပတ်ဝန်းကျင် ကာကွယ်ရေး လုပ်ငန်းတွေက သိပ္ပံနည်းကျ ရေရှည်သုံးစွဲမှု စနစ်တွေ ထုတ်ဖော်ထားပါတယ်။ အပင်များ စိုက်ပျိုးခြင်း ထိန်းချုပ်ထားတဲ့ ကောက်ယူမှုမှာ မြေအောက်က ပဲခူးလွှာတွေကို ထိခိုက်စေခြင်းမရှိပဲ ပြန်လည်ဖြစ်ပေါ်နိုင်တဲ့ မျက်နှာပြင် မြက်ခူကိုပဲ ရိတ်သိမ်းပေးပြီး အရင်းအမြစ်တွေရဲ့ စက်ဝန်းပြန်လည်ထူထောင်မှုကို ဖြစ်ပေါ်စေပါတယ်။ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ကာကွယ်ရေးနဲ့ စက်မှု စံသတ်မှတ်ထားတဲ့ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှု ပေါင်းစပ်မှုက စဖာဂနမ်စေးအတွက် တည်ငြိမ်တဲ့ စျေးကွက်လိုအပ်ချက်ကို ဖြည့်ဆည်းပေးရုံသာမက နုနယ်တဲ့ စိမ့်ဝင်မြေ ဂေဟစနစ်တွေကိုလည်း ကာကွယ်ပေးပြီး သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ကာကွယ်ရေးအတွက် ရေရှည်အတွက် သဘာဝ